|
AYRINTILI ULTRASON...
İdeal bir gebelik takibinin en önemli aşamalarından birisi de gelişmekte olan bebeğin tüm organ ve oluşumlarının detaylı bir şekilde incelendiği ayrıntılı fetal incelemedir. Bu inceleme halk arasında zaman zaman yanlış şekilde renkli ultrason olarak adlandırılmakla birlikte hekimler arasında da ikinci düzey ultrasonografi, ikinci trimester ultrasonografi taraması, ayrıntılı fetal inceleme, fetal anatomik inceleme gibi değişik isimler ile anılmaktadır. Bu yazıda ise kolaylık olması açısından kısaca detaylı ultrasonografi olarak anılacaktır.
Detaylı ultrasonografi bebeğin organ gelişiminin tamamlandığı, ve ultrason görüntülerinin nispeten daha kolay elde edilebildiği bir dönem olan 18-24. haftalar arasında yapılır. Bu dönemde yapılmasının bir başka nedeni de olası bir anomali saptanması durumunde gebeliğin sonlandırılması açısından çok geç kalınmış olmamasıdır. Eğer rutin incelemelerde kullanılan ultrason cihazının çözünürlüğü ve görüntü kalitesi yeterli ise faklı bir cihaz kullanılması gerekmez. Sadece ultrason incelemesi sırasında tüm organ ve oluşumlar daha dikkatli bir şekilde gözden geçirilir. Detaylı ultrasonografinin bu konuda özel ihtisas yapmış kişiler tarafından yapılması idealdir. Bu sayede bebek ikinci bir göz tarafından tarafsız olarak incelenebilecek ve olası bir anomaliyi gözden kaçırma riski en aza indirilecektir.
Detaylı ultrasonografinin amacı bebekte görülebilecek doğumsal kusurların tespit edilmesi ve bazı genetik hastalıklarda ortaya çıkabilecek olan anomalilerin saptanarak gerekirse ileri inceleme yapılmasıdır. Ancak teknolojideki tüm bu gelişmelere karşın en iyi cihazlar ve en tecrübeli uzmanlarn varlığında bile doğumsal kusurların ancak %70-80'i fark edilebilir.
Detaylı ultrasonografi nasıl yapılır ?
Detaylı ultrasonografi normal gebelik ultrasonografisinden (obstetrik ultrasonografi) farklı değildir. Aynı cihazlar ve sırtüstü yatar pozisyonda karından bakılarak yapılır. İşlem yaklaşık 15-20 dakika kadar sürer.(Değişik merkezlerde 90 dk a kadar sürebilmektedir) Bebeğin genel değerlendirilmesi ve rutin ölçümlerin ardından sırasıyla kafa, boyun, göğüs kafesi, kalp, karın, genital bölge ve kol ve bacaklar ve omurga detaylı olarak incelenir.
GEBELİKTE ULTRASON TAKİPLERİ VE JİNEKOLOĞUNUZDAN BEKLEMENİZ GEREKENLER??
GEBELİK SÜRESİNCE BELLİ ARALIKLARLA ULTRASON
İNCELEMESİ GEREKMEKTEDİR. BAZI AVRUPA
ÜLKELERİNDE GEBELİK BOYUNCA 2 YADA EN ÇOK 3
KEZ USG ÖNERİLMEKLE BİRLİKTE TÜRKİYEMİZDE
ULTASONA ULAŞILABİLİRLİK VE UCUZ OLMASI
NEDENİYLE (YURTDIŞINDA 300-400 DOLAR CİVARINDA)
USG MUAYENESİ ÇOĞU ZAMAN SUİSTİMAL
EDİLMEKTEDİR. NEREDEYSE HER AY YADA AYDA 2-3
KEZ USG'E GİRİLEN MERKEZLER MEVCUTTUR.
ULTRASON'UN, EN ÇOK KULLANILDIĞI YERLER İSE KADIN DOĞUM
MUAYENEHANELERİDİR. JİNEKOLOĞUNUZUN,
MUAYENEHANESİNDE YAPTIĞI ULTRASON 1. BASAMAK
USG OLUP BU TİP USG DE , GEBELİK
HAFTASI+ÇOĞUL GEBELİKLER+PLAS. PREVİA(ÇOCUĞUN
EŞİNİN DAHA AŞAĞIDA YER ALMASI)+KARDİAK
AKTİVİTE+ÇOCUĞUN GELİŞ YÖNÜ+AMNİON
SIVISI+RAHİM AĞZI UZUNLUĞU+KORDON SONLANMA
YERİ+BÖBREKLER+ 4 ODACIK GÖRÜNÜMÜ+MİDE
VARLIĞI+OMURGA+TÜM TUBULER KEMİKLER+EL-AYAK
VARLIĞI+ANNENİN ANATOMİSİ(İLAVE MYOM,KİTLE
KİST VS VARLIĞI)Nİ SAPTANABİLMESİ ÖNEMLİDİR.
RUTİN USG YANİ 1. BASAMAK USG DE GENEL OLARAK
ANOMALİLERİN(SAKATLIKLARIN) %25 -50 Sİ ANCAK
YAKALANABİLMEKTEDİR.!!! YİNE, BU TİP USG
AYRINTILI USG YADA GENETİK AMAÇLI USG
DEĞİLDİR.!! 1.BASAMAK USG 'DE, BİR
SORUN TESPİT EDİLDİĞİNDE HASTA, 3 GÜN İÇİNDE
İLERİ TEDAVİ MERKEZİNE SEVK EDİLMELİDİR.
BİLİNMESİ GEREKEN ŞUDUR Kİ;
ÖRNEĞİN, 1. BASAMAK USG DE YÜZ
DEĞERLENDİRİLMESİ, AYRINTILI KALB
DEĞERLENDİRİLMESİ VE PARMAKLARIN SAYILMASI
ZORUNLULUĞU YOKTUR.!!
VE HEKİM ZORUNLU TUTULAMAZ YADA SUÇLANAMAZ..
OYSA GEBELİĞİNİZİN 18-23. HAFTALARINDA
SERTİFİKALI RADYOLOJİ&PERİNATOLOJİ UZMANLARI
TARAFINDAN AYRINTILI ULTRASON=SAKATLIK
USG=2.BASAMAK USG=GENETİK USG DE DENİLEN EN
AZ 1 KEZ (İDEALİ GEBELİĞİN 11-
14. HAFTASI;16-18. HAFTASI VE 23. HAFTALARDA
3 KEZ GİTMEK OLSADA)
USG YAPTIRILMASINI ÖNERMEKTEYİZ. BUNUN
NEDENİ KALB ANOMALİLERİNİN BU HAFTADA İDEAL
OLARAK GÖRÜNTÜLENEBİLMESİDİR..
BİZ, KLİNİĞİMİZE GELEN HER ÖZEL HASTAMIZI BU
USG 'YE YÖNLENDİRMEKTE VE ÖNERMEKTEYİZ.
BU KONUDA FİKRİMİZ ŞUDUR Kİ ;1.BASAMAK USG
İLE İLGİLİ YAPILAN GENİŞ ÇAPLI "EUROSCAN"
VE "EUROCAT" ÇALIŞMALARINDA GÖZLENMİŞTİR Kİ
1. BASAMAK USG İLE FETAL EXTREMİTE(KOL VE
BACAKLAR) ANOMALİLERİNİN ANCAK 1/3 Ü
YAKALANMIŞ, 2/3 Ü ATLANMIŞ YANİ
YAKALANAMAMIŞTIR.
BU SAKATLIK YAKALAMA ORANLARI YARIK
DAMAK İÇİN %18 ,KALB HASTALIKLARI İÇİN %23,
ANENSEFALİ(BEYNİN OLMAMASI)İÇİN % 94,
SEFALOSEL İÇİN % 80 ,HİPOPLASTİK SOL KALB İÇİN
(SOL KALB YETMEZLİĞİ) % 50, AORT KOARKTASYONU
(ANA ATARDAMARDA DARLIK) % 5, SPİNA BİFİDA DA
% 68 (BEL OMURLARININ AÇIKLIĞI)
CİVARLARINDADIR. GÖRÜLDÜĞÜ GİBİ SAKATLIK
TİPİNE GÖRE %5 'E KADAR DÜŞEN YAKALAMA
ORANLARI(YANİ %95 YAKALANAMAMASI DURUMU)
MEVCUTTUR.
ÖZETLE; 1.BASAMAK USG İLE
SAKATLIKLARIN %25-50 Sİ ANCAK
YAKALANABİLMEKTEDİR. OYSA İZLENDİĞİ KADARIYLA
HASTALARDA YAYGIN YANLIŞ KANI ; "BİZ ÖZEL
DOKTORA GİDİYORUZ VE HER TÜR PROBLEMİ VE
SAKATLIĞI JİNEKOLOĞUMUZ GÖRMELİDİR"
ŞEKLİNDEDİR.
BİZE BAŞVURAN BİR HASTAMIZIN DOWN
SENDROMU YAKALAMA ORANI % 90 LARDA OLAN İKİLİ
ZEKA TESTİ VE ENSE KALINLIĞI ÖLÇÜMÜ İLE ,
% 50-65 OLAN ÜÇLÜ TARAMA TESTİNİ YAPTIRDIKTAN
SONRA HER TÜR SAKATLIĞI VE ANORMALLİĞİ, BU 2
TESTİN VE BİZİM SAPTADIĞIMIZI SANABİLDİĞİNİ
GÖRDÜK. YANİ BİNLERCE FETAL SAKATLIK DURUMU
VE GENETİK HASTALIK MEVCUT OLUP BUNLAR GENEL
OLARAK MAJÖR VE MİNÖR ANOMALİLER OLARAK
AYRILMAKTADIR.
BUNLARIN TÜMÜNÜ YADA ÇOĞUNU ÖNCEDEN
SAPTAYABİLEN TESTLER YOKTUR.
BİZ, JİNEKOLOGLAR OLARAK ELİMİZDE MEVCUT
BİRKAÇ TARAMA TESTİ OLUP, GENELDE DOWN
SENDROMUNU(TRİZOMİ 21) YAKALAMAYA YÖNELİKTİR.
YANİ EL YOKLUĞU,KARACİĞER HASTALIĞINI,KALB
HASTALIKLARINI VS SAPTAMAYA YARAYAN TESTLER
ELİMİZDE YOKTUR; BU KONUDA DOKTORLARI
TARAFINDAN,HASTALARIN ÇOK İYİ
BİLİNÇLENDİRİLMESİ VE BİLGİLENDİRİLMESİ
GEREKTİĞİNİ,NELERİN YAPILABİLDİĞİNİ YADA
NELERİN HALA YAPILAMADIĞININ HASTALARA ÇOK
İYİ ANLATILMASI GEREKTİĞİNİ ÖNERMEKTEYİZ.
HASTALARIN 2. BASAMAK USG'E
YÖNLENDİRİLMELERİ, JİNEKOLOĞUNUZUN BU İŞİ İYİ
BİLMEDİĞİ YA DA YETERSİZ OLDUĞU ANLAMINA
GELMEZ SADECE DAHA TECRÜBELİ BİR GÖZ
TARAFINDAN(PERİNATOLOJİ UZMANI)
"BİR KEZ DAHA" FETÜSÜN VİABLE OLABİLDİĞİ 24. HAFTADAN ÖNCE
İNCELENMESİ DEMEKTİR VE BUNUN KİMSEYE
BİR ZARARI YOKTUR AKSİNE BİR ÇOK FAYDASI
VARDIR.
BÜTÜN AMAÇ GEBELİĞİN 24. HAFTASINA
DEK BEBEKTE BİR PATOLOJİ SAPTANIRSA VE BU SORUN,
HAYATLA BAĞDAŞMAYAN BİR SORUN İSE AİLEYLE
GÖRÜŞEREK GEBELİĞİN SONLANDIRILMASI YADA
HERŞEY YOLUNDA İSE DOĞMASINA İZİN
VERİLMESİDİR. ÖRNEĞİN BÖBREKLERİNDE ÖNEMLİ
BİR SORUN TESPİT EDİLDİĞİNDE DOĞUM SONRASI BU
BEBEĞİN SÜREKLİ DİALİZ İLE ÖMRÜNÜ
GEÇİRECEĞİ;BUNUN AİLE VE BEBEĞE NE KADAR
OLUMSUZ ETKİLER DOĞURACAĞI İYİ DÜŞÜNÜLÜP
TARTIŞILMALIDIR. HASTALARA HER TEST VE
İNCELEMENİN BAŞARI YADA BAŞARISIZLIK ŞANSI
ÇOK İYİ ANLATILMALIDIR!
AKSİ TAKTİRDE HASTANIN BİLİNÇ VE EĞİTİM
DÜZEYLERİYLE DEĞİŞEN DERECEDE, YANLIŞ
ANLAMALAR VE BEKLENTİLER,SUÇLAMALAR
OLABİLMEKTE; HEKİMLERİMİZİN VE
HASTALARIMIZIN BU KONUDA BAŞI
AĞRIYABİLMEKTEDİR. SAYGILARIMLA...
DR.İLKER GÜNYELİ
WWW.DRILKERGUNYELI.COM
sorulariniz@drilkergunyeli.com
ozelsorulariniz@drilkergunyeli.com
randevulariniz@drilkergunyeli.com
onerileriniz@drilkergunyeli.com
ilkergunyeli@hotmail.com,
drilkergunyeli@gmail.com
ilkergunyeli@yahoo.com
drilkergunyeli@yahoo.com
Bana ulaşmak için yukarıdaki e-mail adreslerini kullanın
|
